Standard Kandungan 14.4
Dividen tunai
Percubaan berbayar 1 jam · Balasan hari yang sama · dari RM50/jam
Huraian
Dividen ialah bahagian keuntungan syarikat berhad menurut syer yang diagihkan kepada pemegang syer sebagai pulangan atas pelaburan mereka. Dividen tunai bermaksud dividen yang dibayar dalam bentuk wang tunai (melalui Bank), berbeza daripada dividen syer yang dibayar dengan mengeluarkan syer tambahan. Sumber pembayaran dividen ialah keuntungan boleh agih, iaitu untung selepas cukai yang terkumpul dalam akaun Untung Tertahan (atau Untung Rugi Terkumpul). Syarikat tidak boleh membayar dividen daripada modal syer kerana modal syer dilindungi oleh prinsip pengekalan modal. Keputusan untuk mengisytiharkan dividen dibuat oleh Lembaga Pengarah, manakala dividen akhir perlu diluluskan oleh pemegang syer dalam Mesyuarat Agung Tahunan (AGM).
Terdapat dua jenis utama dividen tunai berdasarkan masa pengisytiharan, iaitu dividen interim dan dividen akhir. Dividen interim ialah dividen yang diisytiharkan dan dibayar oleh Lembaga Pengarah pada pertengahan tahun kewangan, biasanya apabila syarikat memperoleh keuntungan yang memuaskan sebelum akaun tahunan disiapkan; ia tidak memerlukan kelulusan pemegang syer kerana pengarah diberi kuasa untuk berbuat demikian. Dividen akhir pula ialah dividen yang dicadangkan oleh pengarah pada akhir tahun kewangan berdasarkan keuntungan tahun penuh, dan hanya boleh dibayar selepas diluluskan oleh pemegang syer di AGM. Oleh sebab kelulusan diperoleh selepas tarikh penyata kewangan, dividen akhir yang dicadangkan lazimnya dilaporkan sebagai nota kepada akaun dan tidak diiktiraf sebagai liabiliti pada tarikh imbangan.
Dividen tunai juga dibezakan mengikut kelas syer, iaitu syer keutamaan dan syer biasa. Pemegang syer keutamaan menerima dividen pada kadar tetap (contohnya 6% setahun) yang dinyatakan semasa syer dikeluarkan, dan mereka mempunyai keutamaan untuk dibayar dividen terlebih dahulu sebelum pemegang syer biasa. Pemegang syer biasa pula menerima dividen pada kadar berubah-ubah yang bergantung pada jumlah keuntungan dan keputusan pengarah, dan mereka dibayar selepas dividen syer keutamaan dijelaskan. Oleh sebab risiko yang lebih tinggi ini, pemegang syer biasa berpotensi menerima pulangan yang lebih besar apabila syarikat untung besar, tetapi mungkin tidak menerima apa-apa dividen dalam tahun rugi.
Pengiraan dividen tunai menggunakan formula yang mudah tetapi mesti tepat. Dividen syer keutamaan dikira sebagai kadar dividen keutamaan didarab dengan modal syer keutamaan berbayar. Dividen syer biasa boleh dikira dalam dua cara: sama ada kadar peratus didarab dengan modal syer biasa berbayar, atau sen sesyer didarab dengan bilangan syer biasa terbitan. Apabila dividen dinyatakan sebagai dividen interim dan dividen akhir, jumlah keseluruhan dividen syer biasa bagi tahun tersebut ialah dividen interim ditambah dividen akhir. Pastikan anda hanya menggunakan modal berbayar, bukan modal dibenarkan, semasa mengira.
Dividen tertunggak timbul apabila syarikat gagal membayar dividen syer keutamaan kumulatif pada sesuatu tahun. Bagi syer keutamaan kumulatif, dividen yang tidak dibayar akan terkumpul dan mesti dijelaskan pada tahun-tahun berikutnya sebelum sebarang dividen boleh dibayar kepada pemegang syer biasa. Sebaliknya, syer keutamaan bukan kumulatif tidak membenarkan tunggakan; jika dividen tidak diisytiharkan dalam sesuatu tahun, hak untuk dividen tahun tersebut hilang terus. Dividen tertunggak bukan liabiliti dalam Penyata Kedudukan Kewangan sehingga ia diisytiharkan, tetapi ia mesti didedahkan dalam nota kepada akaun supaya pengguna penyata kewangan mengetahui tanggungan terkumpul syarikat terhadap pemegang syer keutamaan kumulatif.
Contoh lengkap
Contoh 1: Mengira dividen syer keutamaan dan syer biasa
Syarikat Cahaya Murni Bhd mempunyai modal berbayar seperti berikut pada 31 Disember 2024: 200,000 syer keutamaan 6% pada RM1 sesyer (RM200,000) dan 500,000 syer biasa pada RM1 sesyer (RM500,000). Pengarah mengisytiharkan dividen syer biasa 8%.
Dividen syer keutamaan = 6% x RM200,000 = RM12,000.
Dividen syer biasa = 8% x RM500,000 = RM40,000.
Jumlah dividen tunai dibayar = RM12,000 + RM40,000 = RM52,000.
Catatan bergu apabila dividen dibayar: Debit Dividen (Untung Tertahan) RM52,000; Kredit Bank RM52,000. Dividen ini ditolak daripada Untung Tertahan dalam Penyata Perubahan Ekuiti.
Contoh 2: Dividen interim dan dividen akhir
Bagi tahun berakhir 31 Disember 2024, Cahaya Murni Bhd (500,000 syer biasa RM1) telah membayar dividen interim syer biasa 3% pada 30 Jun 2024 dan pengarah mencadangkan dividen akhir syer biasa 5%.
Dividen interim = 3% x RM500,000 = RM15,000. Dibayar pada Jun 2024.
Catatan bergu (interim dibayar): Debit Dividen Interim RM15,000; Kredit Bank RM15,000.
Dividen akhir dicadangkan = 5% x RM500,000 = RM25,000. Oleh sebab belum diluluskan di AGM, ia hanya didedahkan sebagai nota dan tidak dicatat sebagai liabiliti pada 31 Disember 2024.
Jumlah dividen syer biasa bagi tahun tersebut = RM15,000 + RM25,000 = RM40,000.
Contoh 3: Dividen tertunggak (syer keutamaan kumulatif)
Sinar Bayu Bhd mengeluarkan 100,000 syer keutamaan kumulatif 7% pada RM1 (RM100,000). Dividen keutamaan setahun = 7% x RM100,000 = RM7,000. Pada tahun 2023 syarikat rugi dan tidak membayar dividen keutamaan, jadi RM7,000 menjadi dividen tertunggak.
Pada tahun 2024 syarikat untung dan ingin membayar semua tunggakan. Jumlah perlu dibayar kepada pemegang syer keutamaan = tunggakan 2023 (RM7,000) + dividen semasa 2024 (RM7,000) = RM14,000.
Catatan bergu (2024): Debit Dividen Keutamaan RM14,000; Kredit Bank RM14,000. Hanya selepas RM14,000 ini dijelaskan barulah pemegang syer biasa layak menerima dividen. Jika syer keutamaan itu bukan kumulatif, tunggakan RM7,000 tahun 2023 terus hilang dan hanya RM7,000 tahun 2024 dibayar.
Latihan
Bina Jaya Bhd mempunyai modal berbayar 300,000 syer keutamaan 5% pada RM1 dan 800,000 syer biasa pada RM1. Pengarah mengisytiharkan dividen syer biasa 6%. Kira jumlah dividen tunai yang perlu dibayar dan tunjukkan catatan bergu.
Terangkan perbezaan antara dividen interim dan dividen akhir dari segi masa pengisytiharan dan keperluan kelulusan.
Teguh Murni Bhd mengeluarkan 150,000 syer keutamaan kumulatif 8% pada RM1. Pada tahun 2023 tiada dividen dibayar. Pada tahun 2024 syarikat bercadang menjelaskan semua dividen keutamaan. Berapakah jumlah yang perlu dibayar kepada pemegang syer keutamaan pada 2024, dan apakah yang berlaku jika syer itu bukan kumulatif?
Seri Wangi Bhd (600,000 syer biasa RM1) membayar dividen interim syer biasa 4% pada Julai 2024 dan pengarah mencadangkan dividen akhir syer biasa 7% pada 31 Disember 2024. Kira dividen interim, dividen akhir dan jumlah dividen syer biasa bagi tahun tersebut, serta nyatakan layanan perakaunan bagi dividen akhir.
Tip peperiksaan
Istilah utama
- Dividen tunai
- Bahagian keuntungan syarikat yang diagihkan kepada pemegang syer dalam bentuk wang tunai melalui Bank.
- Dividen interim
- Dividen yang diisytiharkan dan dibayar oleh Lembaga Pengarah pada pertengahan tahun kewangan tanpa memerlukan kelulusan pemegang syer.
- Dividen akhir
- Dividen yang dicadangkan pada akhir tahun kewangan dan hanya boleh dibayar selepas diluluskan pemegang syer di AGM.
- Dividen tertunggak
- Dividen syer keutamaan kumulatif yang tidak dibayar pada tahun tertentu dan mesti dijelaskan sebelum dividen syer biasa dibayar.
Sumber: DSKP KSSM Prinsip Perakaunan Tingkatan 5
Standard Kandungan lain dalam bab ini
Perlukan bantuan untuk Dividen tunai?
Percubaan berbayar 1 jam · Balasan hari yang sama · dari RM50/jam
Tempah Kelas Percubaan