Cara mengira dan merekod dividen

Perakaunan untuk Syarikat Berhad Menurut Syer

Apa yang diperlukan

• Struktur modal syer syarikat: bilangan dan nilai nominal (par) syer biasa dan syer keutamaan.
• Kadar dividen syer keutamaan yang tetap serta kadar atau jumlah dividen syer biasa yang diisytiharkan (sen sesyer atau peratus).
• Untung bersih selepas cukai bagi tahun semasa dan baki untung tertahan pada awal tahun.
• Pengetahuan tentang format Bahagian Pembahagian Penyata Pendapatan dan catatan bergu asas.

Langkah demi langkah

1. 1

   Kenal pasti struktur modal syer

   Senaraikan setiap kelas syer dengan bilangan dan nilai nominalnya. Contoh: Syarikat Perniagaan Setia Berhad mempunyai 200,000 syer biasa RM1 sesyer (modal RM200,000) dan 100,000 syer keutamaan 6% RM1 sesyer (modal RM100,000). Untung bersih selepas cukai tahun semasa ialah RM50,000 dan baki untung tertahan pada 1 Januari ialah RM20,000. Dividen sentiasa dikira atas nilai nominal modal syer, bukan harga pasaran syer.

2. 2

   Kira dividen syer keutamaan

   Dividen keutamaan ialah kadar tetap didarab dengan modal nominal syer keutamaan. Bagi Perniagaan Setia: 6% x RM100,000 = RM6,000 bagi setahun penuh. Oleh sebab syarikat membayar dividen interim bagi setengah tahun dahulu, bahagikan kepada dua: dividen interim keutamaan = 3% x RM100,000 = RM3,000, dan baki dividen akhir keutamaan = 3% x RM100,000 = RM3,000.

3. 3

   Kira dividen syer biasa

   Dividen syer biasa dikira sebagai kadar sesyer didarab dengan bilangan syer diterbitkan. Dividen interim diisytiharkan 3 sen sesyer: 200,000 x RM0.03 = RM6,000. Dividen akhir dicadangkan 5 sen sesyer: 200,000 x RM0.05 = RM10,000. Jumlah dividen syer biasa ialah RM16,000. Semak: jumlah semua dividen = RM3,000 + RM6,000 + RM3,000 + RM10,000 = RM22,000.

4. 4

   Rekod dividen interim yang telah dibayar

   Dividen interim direkod apabila dibayar melalui bank. Bagi bayaran interim keutamaan: Debit Dividen Interim (Keutamaan) RM3,000; Kredit Bank RM3,000. Bagi bayaran interim biasa: Debit Dividen Interim (Biasa) RM6,000; Kredit Bank RM6,000. Kedua-dua akaun dividen interim ini akan dipindahkan ke Bahagian Pembahagian pada akhir tahun.

5. 5

   Rekod dividen akhir yang dicadangkan

   Dividen akhir hanya dicadangkan pada akhir tahun dan belum dibayar, jadi ia menjadi liabiliti semasa. Catatan: Debit Bahagian Pembahagian Penyata Pendapatan RM13,000; Kredit Dividen Akhir Dicadangkan RM13,000 (RM3,000 keutamaan + RM10,000 biasa). Akaun Dividen Akhir Dicadangkan dibawa ke Penyata Kedudukan Kewangan sebagai liabiliti semasa.

6. 6

   Susun Bahagian Pembahagian Penyata Pendapatan

   Mulakan dengan untung bersih selepas cukai RM50,000, tambah baki untung tertahan awal RM20,000, menjadi RM70,000. Tolak semua dividen: dividen interim keutamaan RM3,000, dividen interim biasa RM6,000, dividen akhir keutamaan dicadangkan RM3,000, dan dividen akhir biasa dicadangkan RM10,000 (jumlah RM22,000). Baki untung tertahan dibawa ke hadapan = RM70,000 - RM22,000 = RM48,000.

7. 7

   Tunjukkan dalam Penyata Kedudukan Kewangan

   Di bawah Ekuiti Pemilik, tunjukkan Modal Syer Biasa RM200,000, Modal Syer Keutamaan RM100,000 dan Untung Tertahan RM48,000. Di bawah Liabiliti Semasa, tunjukkan Dividen Akhir Dicadangkan RM13,000. Dividen interim RM9,000 tidak muncul sebagai liabiliti kerana sudah dibayar melalui bank dalam tahun tersebut.

Contoh kedua

Kedai Runcit Harmoni Berhad menerbitkan 300,000 syer biasa RM1 sesyer dan 50,000 syer keutamaan 8% RM1 sesyer. Tiada dividen interim dibayar pada tahun ini. Pada akhir tahun, lembaga pengarah mencadangkan dividen keutamaan penuh dan dividen syer biasa pada kadar 10%. Dividen keutamaan dicadangkan = 8% x RM50,000 = RM4,000. Dividen syer biasa dicadangkan = 10% x RM300,000 = RM30,000. Kedua-duanya belum dibayar, jadi catatannya ialah Debit Bahagian Pembahagian RM34,000; Kredit Dividen Akhir Dicadangkan RM34,000, dan jumlah RM34,000 dilaporkan sebagai liabiliti semasa dalam Penyata Kedudukan Kewangan.

Perhatikan perbezaan: dividen syer biasa boleh diisytihar sebagai sen sesyer (seperti Perniagaan Setia) atau sebagai peratus atas modal syer biasa (seperti Harmoni). Kedua-dua kaedah berasaskan modal nominal. Kadar keutamaan pula sentiasa tetap dan tidak berubah walaupun untung tinggi atau rendah, jadi ia dikira dahulu sebelum dividen syer biasa.

Kesilapan lazim

Bab berkaitan: Perakaunan untuk Syarikat Berhad Menurut Syer →

Semua prosedur →