Tingkatan 5 · Bab 5

Perakaunan untuk Syarikat Berhad Menurut Syer

Percubaan berbayar 1 jam · Balasan hari yang sama · dari RM50/jam

9 jam pengajaran

Apa yang diliputi bab ini

Bab 5 Tingkatan 5, Perakaunan untuk Syarikat Berhad Menurut Syer, memperkenalkan anda kepada bentuk perniagaan yang paling kompleks dalam sukatan SPM Prinsip Perakaunan. Selepas milikan tunggal dan perkongsian, syarikat berhad menurut syer membawa satu konsep baharu yang penting: perniagaan sebagai entiti undang-undang yang berasingan daripada pemiliknya. Pemilik dipanggil pemegang syer, modal dikumpul melalui terbitan syer, dan keuntungan diagihkan sebagai dividen. Anda perlu memahami ciri-ciri syarikat, jenis modal dan syer, cara mencatat terbitan syer, susunan ekuiti pemilik, serta pengiraan dan catatan dividen tunai.

Bab ini penting kerana ia menggabungkan hampir semua kemahiran yang telah anda pelajari sepanjang Tingkatan 4 dan 5 (catatan bergu, akaun lejar, imbangan duga, penyata pendapatan dan penyata kedudukan kewangan) dan menggunakannya dalam konteks syarikat yang lebih besar. Anda perlu menguasai istilah baharu seperti syer biasa, syer keutamaan, modal syer diterbitkan, modal syer berbayar, rizab, untung tertahan dan dividen. Satu istilah yang salah pun boleh menyebabkan markah hilang, jadi gunakan setiap istilah dengan tepat.

Dalam kitaran perakaunan, bab ini terletak di bahagian akhir, iaitu penyediaan penyata kewangan untuk entiti khusus. Ia mengandaikan anda sudah faham cara menutup akaun dan menyediakan penyata pendapatan. Fokus di sini ialah bahagian ekuiti dalam penyata kedudukan kewangan syarikat, yang sangat berbeza daripada bahagian modal milikan tunggal. Bab ini juga menunjukkan cara syarikat di Malaysia menyediakan akaun mereka.

Standard Kandungan

14.1 Pengenalan kepada Syarikat Berhad Menurut Syer

Standard Pembelajaran (teks rasmi DSKP)

14.1.1Menerangkan tatacara penubuhan Syarikat Berhad Menurut Syer mengikut Akta Syarikat 2016
14.1.2Menyatakan kandungan Perlembagaan Syarikat Berhad Menurut Syer
14.1.3Membandingkan ciri Syarikat Persendirian dan Syarikat Awam
14.1.4Memberikan: (i) contoh Syarikat Persendirian; dan (ii) contoh Syarikat Awam yang tersenarai dalam Bursa Malaysia

14.2 Jenis modal dan terbitan syer

Standard Pembelajaran (teks rasmi DSKP)

14.2.1Menerangkan: (i) jenis modal syer (ii) ciri Syer Biasa dan Syer Keutamaan bersifat kumulatif
14.2.2Mengira modal diterbitkan dan berbayar penuh
14.2.3Merekod terbitan syer dalam Jurnal Am
14.2.4Memindahkan catatan daripada Jurnal Am ke lejar
14.2.5Mengusulkan tindakan sekiranya modal diterbitkan tidak habis dilanggan atau terlebih langganan dalam tempoh yang ditetapkan. Kuiz Tiada Modal Berdaftar Rujuk Seksyen 74, Akta Syarikat 2016

14.3 Ekuiti Pemilik Syarikat Berhad Menurut Syer

Standard Pembelajaran (teks rasmi DSKP)

14.3.1Menunjukkan komponen Ekuiti Pemilik dalam Penyata Kedudukan Kewangan
14.3.2Membezakan komponen Ekuiti Pemilik bagi Syarikat Berhad Menurut Syer, Pekongsian dan Milikan Tunggal

14.4 Dividen tunai

Standard Pembelajaran (teks rasmi DSKP)

14.4.1Menerangkan maksud dividen tunai
14.4.2Menjelaskan jenis dividen tunai
14.4.3Mengira: (i) dividen interim dan dividen akhir (ii) dividen syer keutamaan dan syer biasa bagi beberapa tahun kewangan
14.4.4Membincangkan sebab berlakunya dividen tertunggak
14.4.5Merumuskan hak pemegang syer keutamaan bersifat kumulatif terhadap dividen tertunggak

Sumber: DSKP KSSM Prinsip Perakaunan Tingkatan 5

Idea utama bab ini

Apa itu Syarikat Berhad Menurut Syer

Syarikat berhad menurut syer ialah sebuah entiti undang-undang yang berasingan daripada pemiliknya, ditubuhkan mengikut Akta Syarikat. Ini bermakna syarikat boleh memiliki aset, berhutang, mendakwa dan didakwa atas namanya sendiri, bukan atas nama pemegang syer. Ciri utama ialah liabiliti terhad, iaitu pemegang syer hanya bertanggungjawab sehingga jumlah yang belum dibayar atas syer mereka. Jika syarikat dibubarkan, harta peribadi pemegang syer tidak boleh diambil untuk membayar hutang syarikat.

Ciri lain termasuk penerusan kekal (syarikat terus wujud walaupun pemegang syer meninggal atau menjual syer), pengurusan oleh lembaga pengarah, dan pemilikan yang dibahagikan kepada unit kecil dipanggil syer. Sebagai contoh ringkas, jika Syarikat Maju Berhad menerbitkan 100,000 syer dan Encik Ali membeli 5,000 syer, Encik Ali memiliki 5 peratus syarikat tetapi rumahnya kekal selamat daripada pemiutang syarikat.

Syarikat Sendirian Berhad dan Syarikat Awam Berhad

Terdapat dua jenis utama. Syarikat Sendirian Berhad (Sdn. Bhd.) mempunyai bilangan pemegang syer yang terhad, tidak menawarkan syer kepada orang awam, dan pemindahan syernya terhad. Syarikat Awam Berhad (Berhad atau Bhd.) boleh menawarkan syer kepada orang awam dan syernya boleh diniagakan secara lebih bebas. Kedua-duanya masih entiti berasingan dengan liabiliti terhad.

Perbezaan ini penting apabila anda menjawab soalan struktur yang meminta anda membezakan ciri kedua-dua jenis syarikat, atau membandingkan syarikat dengan milikan tunggal dan perkongsian. Sebagai contoh, Kedai Buku Ilmu Sdn. Bhd. tidak boleh menjual syer di pasaran saham, manakala Pengangkutan Sejahtera Berhad boleh berbuat demikian setelah memenuhi syarat tertentu.

Syer Biasa dan Syer Keutamaan

Modal syarikat dibahagikan kepada dua jenis syer utama. Syer biasa memberi pemegangnya hak mengundi dan hak menerima dividen yang berubah-ubah mengikut keuntungan syarikat; pemegang syer biasa menanggung risiko paling tinggi tetapi berpotensi menerima ganjaran paling besar. Syer keutamaan pula memberi dividen pada kadar tetap dan didahulukan berbanding syer biasa apabila dividen diagihkan.

Sebagai contoh, jika Syarikat Aman Berhad mengisytiharkan dividen, pemegang syer keutamaan 6 peratus akan menerima dividen tetap mereka dahulu, kemudian bakinya diagihkan kepada pemegang syer biasa. Kadar tetap syer keutamaan bermaksud walaupun syarikat untung besar, pemegang syer keutamaan hanya menerima kadar yang ditetapkan, contohnya 6 peratus atas modal syer keutamaan berbayar.

Jenis Modal Syer

Anda perlu membezakan istilah modal dengan tepat. Modal syer diterbitkan ialah nilai syer yang telah diterbitkan kepada pemegang syer. Modal syer berbayar ialah jumlah wang yang telah diterima daripada pemegang syer atas syer tersebut. Di bawah Akta Syarikat 2016 di Malaysia, konsep nilai tara dan modal dibenarkan telah dimansuhkan, jadi syer diterbitkan pada harga terbitan tanpa nilai tara.

Sebagai ilustrasi, jika Syarikat Bijak Berhad menerbitkan 200,000 syer biasa pada harga RM1 sesyer dan semua wang telah diterima, maka modal syer diterbitkan dan modal syer berbayar kedua-duanya ialah RM200,000. Perbezaan hanya timbul apabila sebahagian wang belum diterima; dalam keadaan ini, modal berbayar lebih rendah daripada modal diterbitkan.

Terbitan Syer dan Catatan Bergu

Apabila syarikat menerbitkan syer secara tunai, kesan asasnya ialah aset (bank) bertambah dan ekuiti (modal syer) bertambah. Catatannya ialah Debit Bank dan Kredit Modal Syer. Jenis akaun modal syer bergantung pada jenis syer yang diterbitkan, iaitu Modal Syer Biasa atau Modal Syer Keutamaan.

Contoh terbitan syer biasa: Syarikat Sinar Berhad menerbitkan 150,000 syer biasa pada RM1 sesyer dan menerima semua wang. Catatan: Debit Bank RM150,000, Kredit Modal Syer Biasa RM150,000. Contoh terbitan syer keutamaan: syarikat yang sama menerbitkan 50,000 syer keutamaan 6 peratus pada RM1 sesyer. Catatan: Debit Bank RM50,000, Kredit Modal Syer Keutamaan RM50,000. Setiap jenis syer memerlukan akaun modal syer yang berasingan dalam lejar.

Ekuiti Pemilik Syarikat

Ekuiti pemilik sebuah syarikat berhad menurut syer terdiri daripada tiga komponen utama: modal syer, rizab, dan untung tertahan (juga dipanggil untung terkumpul). Modal syer ialah wang yang dikumpul daripada pemegang syer. Untung tertahan ialah keuntungan terkumpul yang belum diagihkan sebagai dividen dan disimpan dalam syarikat untuk pembesaran perniagaan.

Contoh susunan dalam bahagian ekuiti: Modal Syer Biasa RM200,000, Modal Syer Keutamaan 6 peratus RM50,000, Rizab Am RM20,000, Untung Tertahan RM35,000, memberi jumlah ekuiti pemilik RM305,000. Jumlah ini mesti sama dengan aset bersih syarikat, selaras dengan persamaan perakaunan: Aset = Liabiliti + Ekuiti.

Rizab Modal dan Rizab Hasil

Rizab ialah keuntungan atau lebihan yang diasingkan untuk tujuan tertentu. Rizab hasil datang daripada keuntungan operasi biasa dan boleh diagihkan sebagai dividen, contohnya Rizab Am dan Untung Tertahan. Rizab modal pula timbul daripada urus niaga luar operasi biasa dan biasanya tidak boleh diagihkan sebagai dividen tunai.

Sebagai contoh, jika Syarikat Harmoni Berhad memindahkan RM10,000 daripada untung tertahan kepada Rizab Am, catatannya ialah Debit Untung Tertahan RM10,000, Kredit Rizab Am RM10,000. Pemindahan ini tidak mengubah jumlah ekuiti pemilik; ia hanya menyusun semula keuntungan terkumpul kepada bahagian yang dikhaskan untuk keperluan masa hadapan.

Dividen Tunai: Pengiraan

Dividen ialah bahagian keuntungan yang diagihkan kepada pemegang syer. Bagi syer keutamaan, dividen dikira pada kadar tetap atas modal syer keutamaan berbayar. Bagi syer biasa, dividen selalunya dinyatakan sebagai sen sesyer atau peratus. Dividen boleh berbentuk dividen interim (diisytiharkan pada pertengahan tahun) atau dividen akhir (dicadangkan pada hujung tahun).

Contoh pengiraan syer keutamaan: 50,000 syer keutamaan 6 peratus pada RM1 sesyer bermakna dividen ialah 6 peratus x RM50,000 = RM3,000. Contoh pengiraan syer biasa: 200,000 syer biasa dengan dividen 5 sen sesyer bermakna dividen ialah 200,000 x RM0.05 = RM10,000. Sentiasa gunakan modal berbayar, bukan bilangan syer diterbitkan, jika sebahagian syer belum dibayar penuh.

Dividen Tunai: Catatan dan Persembahan

Apabila dividen diisytiharkan dan dibayar secara tunai, kesannya ialah untung tertahan berkurang dan bank berkurang. Bagi dividen yang telah dibayar, catatan ialah Debit Dividen (atau Untung Tertahan) dan Kredit Bank. Bagi dividen akhir yang dicadangkan tetapi belum dibayar pada tarikh imbangan, ia ditunjukkan sebagai liabiliti semasa iaitu Dividen Belum Bayar.

Contoh: Syarikat Cahaya Berhad membayar dividen syer biasa RM10,000 secara tunai. Catatan: Debit Dividen Syer Biasa RM10,000, Kredit Bank RM10,000. Pada hujung tempoh, akaun dividen dipindahkan kepada untung tertahan, mengurangkan baki keuntungan terkumpul.

Kesilapan lazim

Pelan belajar bab ini

Mula dengan ciri-ciri syarikat: hafal dan faham entiti berasingan, liabiliti terhad, penerusan kekal, dan perbezaan antara Sendirian Berhad dengan Awam Berhad.
Kuasai perbendaharaan kata: senaraikan istilah syer biasa, syer keutamaan, modal diterbitkan, modal berbayar, rizab, untung tertahan, dan dividen, lengkap dengan maksud tepat setiap satu.
Latih catatan terbitan syer: buat sekurang-kurangnya lima contoh terbitan syer biasa dan keutamaan secara tunai sehingga catatan Debit Bank, Kredit Modal Syer menjadi automatik.
Latih pengiraan dividen: kira dividen keutamaan atas kadar tetap dan dividen biasa atas sen sesyer, dan sentiasa gunakan modal berbayar sebagai asas.
Bina bahagian ekuiti lengkap: susun modal syer, rizab, dan untung tertahan dalam format penyata kedudukan kewangan sehingga anda boleh menyediakannya tanpa merujuk contoh.
Semak semula kesilapan lazim: buat senarai kesilapan anda sendiri, terutamanya menganggap dividen sebagai belanja dan mengelirukan modal berbayar dengan modal diterbitkan, kemudian betulkan setiap satu.
Buat soalan struktur dan esei lampau: jawab dalam masa yang ditetapkan dan bandingkan jawapan anda dengan format yang betul supaya anda biasa dengan persembahan jawapan yang mendapat markah penuh.

Soalan lazim

Apakah perbezaan antara syer biasa dan syer keutamaan?

Syer biasa memberi hak mengundi dan dividen yang berubah-ubah mengikut keuntungan, dengan risiko lebih tinggi. Syer keutamaan memberi dividen pada kadar tetap dan didahulukan berbanding syer biasa apabila dividen diagihkan. Contohnya, syer keutamaan 6 peratus atas modal RM50,000 sentiasa menerima RM3,000 dahulu.

Adakah dividen sama dengan belanja?

Tidak. Dividen ialah agihan keuntungan kepada pemegang syer, bukan belanja operasi. Ia tidak dimasukkan dalam penyata pendapatan; sebaliknya ia mengurangkan untung tertahan dalam bahagian ekuiti. Catatan asas ialah Debit Dividen, Kredit Bank apabila dibayar secara tunai.

Apakah perbezaan antara modal syer diterbitkan dan modal syer berbayar?

Modal syer diterbitkan ialah nilai syer yang telah diterbitkan kepada pemegang syer, manakala modal syer berbayar ialah jumlah wang yang telah diterima. Jika semua wang sudah diterima, kedua-duanya sama. Sentiasa guna modal berbayar sebagai asas untuk mengira dividen.

Bagaimana saya menunjukkan ekuiti pemilik sebuah syarikat?

Susun tiga komponen: modal syer (biasa dan keutamaan secara berasingan), rizab (seperti Rizab Am), dan untung tertahan. Jumlah ketiga-tiganya ialah jumlah ekuiti pemilik, yang mesti sama dengan aset tolak liabiliti mengikut persamaan perakaunan.

Di mana saya boleh dapatkan bantuan tambahan untuk bab ini?

Anda boleh berlatih sendiri menggunakan soalan lampau, atau mendapatkan bimbingan tuisyen 1-ke-1 daripada guru berpengalaman. Kelas percubaan satu jam (berbayar, dari RM50 sejam) boleh diatur melalui WhatsApp.

Bahan pembelajaran untuk bab ini

Bab lain

Analisis dan Tafsiran Penyata Kewangan untuk Membuat Keputusan

Bab 1

Lihat

Rekod Tak Lengkap

Bab 2

Lihat

Perakaunan untuk Kawalan Dalaman

Bab 3

Lihat

Perakaunan untuk Perkongsian

Bab 4

Lihat

Perakaunan untuk Kelab dan Persatuan

Bab 6

Lihat

Perakaunan Kos

Bab 7

Lihat

Semua bab →

Perlukan bantuan untuk Perakaunan untuk Syarikat Berhad Menurut Syer?

Percubaan berbayar 1 jam · Balasan hari yang sama · dari RM50/jam

Tempah Kelas Percubaan